Matan Jurrumiyyah: Pengertian Kalam dan Pembagiannya

ุจِุณْู…ِ ุงู„ู„َّู‡ِ ุงู„ุฑَّุญْู…ٰู†ِ ุงู„ุฑَّุญِูŠู…ِ

ุงَู„ْูƒَู„َุงู…ُ: ู‡ُูˆَ ุงู„ู„َّูْุธُ ุงู„ْู…ُุฑَูƒَّุจُ ุงู„ْู…َูِูŠุฏُ ุจِุงู„ْูˆَุถْุนِ. (1) ูˆَุฃَู‚ْุณَุงู…ُู‡ُ ุซَู„َุงุซَุฉٌ: ุงِุณْู…ٌ، ูˆَูِุนْู„ٌ، ูˆَุญَุฑْูٌ ุฌَุงุกَ ู„ِู…َุนْู†ًู‰. (2) ูَุงู„ِุงุณْู…ُ ูŠُุนْุฑَูُ: ุจِุงู„ْุฎَูْุถِ، ูˆَุงู„ุชَّู†ْูˆِูŠู†ِ، ูˆَุฏُุฎُูˆู„ِ ุงู„ْุฃَู„ِูِ ูˆَุงู„ู„َّุงู…ِ، ูˆَุญُุฑُูˆูِ ุงู„ْุฎَูْุถِ. (3) ูˆَู‡ِูŠَ: ู…ِู†ْ، ูˆَุฅِู„َู‰، ูˆَุนَู†ْ، ูˆَุนَู„َู‰، ูˆَูِูŠ، ูˆَุฑُุจَّ، ูˆَุงู„ْุจَุงุกُ، ูˆَุงู„ْูƒَุงูُ، ูˆَุงู„ู„َّุงู…ُ، ูˆَุญُุฑُูˆูِ ุงู„ْู‚َุณَู…ِ (4) ูˆَู‡ِูŠَ: ุงู„ْูˆَุงูˆُ، ูˆَุงู„ْุจَุงุกُ، ูˆَุงู„ุชَّุงุกُ (5) ูˆَุงู„ْูِุนْู„ُ ูŠُุนْุฑَูُ: ุจِู‚َุฏْ، ูˆَุงู„ุณِّูŠู†ِ، ูˆَุณَูˆْูَ، ูˆَุชَุงุกِ ุงู„ุชَّุฃْู†ِูŠุซِ ุงู„ุณَّุงูƒِู†َุฉِ. (6) ูˆَุงู„ْุญَุฑْูُ: ู…َุง ู„َุง ูŠَุตْู„ُุญُ ู…َุนَู‡ُ ุฏَู„ِูŠู„ُ ุงู„ِุงุณْู…ِ ูˆَู„َุง ุฏَู„ِูŠู„ُ ุงู„ْูِุนْู„ِ. (7)

Terjemahan:

Dengan nama Allah Yang Maha Pengasih, lagi Maha Penyayang

(1) Kalimat adalah ucapan tersusun yang bermakna secara sengaja.

  • Contoh: ู‚َุงู…َ ุฒَูŠْุฏٌ
  • Arti: Telah berdiri Zaid.

(2) Dan terbagi tiga: Isim, Fi‘il, Huruf bermakna.

  • Isim: ุฒَูŠْุฏٌ 
  • Fi‘il: ู‚َุงู…َ 
  • Huruf bermakna: ู„ุง 

(3) Maka isim dikenali dengan khafadh, tanwin, kemasukan alif dan lam, huruf-huruf khafadh.

  • Khafadh: Harakat kasrah pada mufrad.
  • Tanwin: Harakat an, in, un pada mufrad.
  • Kemasukan alif dan lam: Huruf alif dan lam pada awalan kata yang tidak tanwin.
  • Huruf-huruf khafadh: Huruf bermakna yang menyebabkan majrur.

(4) (Dan huruf-huruf khafadh adalah) min, ilaa, ‘an, ‘alaa, fii, rubba, baa’, kaf, lam, huruf-huruf sumpah.

A. Min

  • Arti: Dari (tempat)
  • Contoh:  ู…ِู†َ ุงู„ْุฌِู†َّุฉِ ูˆَุงู„ู†َّุงุณِ

B. Ilaa

  • Arti: Ke
  • Contoh: ุฅِู„َู‰ ูฑู„ْู…َุณْุฌِุฏِ ูฑู„ْุฃَู‚ْุตَู‰ٰ

C. ‘An

  • Arti: Dari (orang)
  • Contoh: ุนَู†ْ ุฃَุจِูŠ ู‡ُุฑَูŠْุฑَุฉَ

D. ‘Alaa

  • Arti: Atas
  • Contoh: ุชَูˆَูƒَّู„ْุชُ ุนَู„َู‰ ูฑู„ู„َّู‡ِ

E. Fii

  • Arti: Di dalam
  • Contoh: ูِูŠ ู‚ُู„ُูˆุจِู‡ِู…ْ 

F. Rubba

  • Arti: Betapa
  • Contoh: ุฑُّุจَู…َุง ูŠَูˆَุฏُّ ูฑู„َّุฐِูŠู†َ ูƒَูَุฑُูˆุง۟  

G. Baa

  • Arti: Dengan
  • Contoh:  ุจِุณْู…ِ ูฑู„ู„َّู‡ِ 

H. Kaf

  • Arti: Seperti
  • Contoh:  ูƒَูฑู„ุทَّูˆْุฏِ ูฑู„ْุนَุธِูŠู…ِ 

I. Lam

  • Arti: Bagi
  • Contoh:  ูฑู„ْุญَู…ْุฏُ ู„ِู„َّู‡ِ 

(5) Dan huruf-huruf sumpah adalah wau, ba’, ta’.

  • Arti: Bagi
  • Contoh:  ูฑู„ْุญَู…ْุฏُ ู„ِู„َّู‡ِ 

A. Wau

  • Arti: Demi
  • Contoh:  ูฑู„ْุญَู…ْุฏُ ู„ِู„َّู‡ِ 

B. Ba’

  • Arti: Demi
  • Contoh:  ูฑู„ْุญَู…ْุฏُ ู„ِู„َّู‡ِ 

C. Ta’

  • Arti: Demi
  • Contoh:  ูฑู„ْุญَู…ْุฏُ ู„ِู„َّู‡ِ 

(2) Dan terbagi tiga: Isim, Fi‘il, Huruf bermakna.

  • Contoh: ู‚َุงู…َ ุฒَูŠْุฏٌ
  • Contoh: ู‚َุงู…َ ุฒَูŠْุฏٌ
  • Contoh: ู‚َุงู…َ ุฒَูŠْุฏٌ

  1. Kalimat adalah ucapan tersusun yang bermakna secara sengaja.
  2. Dan terbagi tiga: Isim, Fi‘il, Huruf bermakna.
  3. Maka isim dikenali dengan khafadh, tanwin, kemasukan alif dan lam, huruf-huruf khafadh.
  4. (Dan huruf-huruf khafadh adalah) min, ilaa, 'an, 'ala, fii, rubba, taa’, kaf, lam, huruf-huruf qosam.
  5. (Dan huruf-huruf qosam adalah) al-wawu, al-ba’u, at-ta’u.
  6. Fi‘il dikenali dengan: qad, sin, saufa, ta’ ta’nits sakinah.
  7. Dan huruf sesuatu yang tidak cocok disertai pada tanda isim dan tanda fi‘il.